Czasowniki modalne w j臋zyku niemieckim. Cz臋艣膰 2: k枚nnen i d眉rfen

W tym artykule we藕miemy pod lup臋 kolejn膮 par臋 czasownik贸w modalnych, kt贸re bywaj膮 mylone przez osoby ucz膮ce si臋 niemieckiego, czyli k枚nnen i d眉rfen.

W j臋zyku niemieckim jest sze艣膰 czasownik贸w modalnych. Wi臋cej przeczytasz o nich w artykule: Czasowniki modalne w j臋zyku niemieckim. Cz臋艣膰 1: m枚gen i wollen. Tutaj przypomnimy dwie wa偶ne regu艂y dotycz膮ce ich u偶ycia:

  1. Ich formy 1. i 3. os. l. poj. (czyli ich oraz er/sie/es) s膮 takie same.

  2. Zazwyczaj wyst臋puj膮 one w zdaniu z drugim czasownikiem, kt贸ry znajduje si臋 w formie bezokolicznika na ko艅cu zdania, np. Ich kann tanzen. 鈥 Umiem ta艅czy膰; Kinder d眉rfen keinen Alkohol trinken 鈥揇zieciom nie wolno pi膰 alkoholu.


Czasownik modalny k枚nnen

Czasownik modalny k枚nnen mo偶na przet艂umaczy膰 na j臋zyk polski jako m贸c lub umie膰, potrafi膰. U偶ywamy go, gdy m贸wimy o mo偶liwo艣ciach lub umiej臋tno艣ciach. Odmienia si臋 on w nast臋puj膮cy spos贸b:

ich kann

ja mog臋/potrafi臋

du kannst

ty mo偶esz/potrafisz

er/sie/es kann

on/ona/ono mo偶e/potrafi

wir k枚nnen

my mo偶emy/potrafimy

ihr k枚nnt

wy mo偶ecie/potraficie

sie/Sie k枚nnen

oni/one/pa艅stwo mog膮/potrafi膮


Pami臋tajmy, 偶e odmieniony czasownik musi znale藕膰 si臋 na drugim miejscu w zdaniu. Na przyk艂ad:

Morgen kann ich nicht.
Jutro nie mog臋.

B艂臋dny szyk zdania to Morgen ich kann nicht. Przeczenie nicht musi si臋 z kolei znale藕膰 po czasowniku, tzn. nie mo偶emy powiedzie膰 Morgen ich nicht kann. Mo偶emy natomiast sformu艂owa膰 to samo zdanie w nast臋puj膮cy spos贸b: Ich kann morgen nicht.


Czasownik modalny d眉rfen

Czasownika modalnego d眉rfen (m贸c, mie膰 pozwolenie) u偶yjemy do m贸wienia o zakazach i pozwoleniach.

Oto jego odmiana:

ich darf

mi wolno

du darfst

tobie wolno

er/sie/es darf

jemu/jej wolno

wir d眉rfen

nam wolno

ihr d眉rft

wam wolno

sie/Sie d眉rfen

im/pa艅stwu wolno


Kiedy chcemy zapyta膰 o pozwolenie lub poinformowa膰 o zakazie u偶ywamy w艂a艣nie czasownika d眉rfen, np.:

鈥 Darf ich noch ein St眉ck Kuchen haben?
Czy mog臋 dosta膰 jeszcze kawa艂ek ciasta?

鈥 Nein, du darfst nicht.
Nie, nie wolno ci / nie mo偶esz.

鈥 Nat眉rlich darfst du das.
Oczywi艣cie, 偶e mo偶esz.


Czasowniki k枚nnen i d眉rfen 鈥 r贸偶nice

Nale偶y rozr贸偶ni膰 znaczenie czasownik贸w k枚nnen i d眉rfen. Znaczenie tych czasownik贸w cz臋sto jest mylone. Por贸wnaj przyk艂ady i zwr贸膰 uwag臋 na r贸偶nic臋 mi臋dzy nimi:

Er kann das nicht machen.
On nie mo偶e tego zrobi膰 (bo np. nie potrafi).

Er darf das nicht machen.
On nie mo偶e / Nie wolno mu tego zrobi膰 (bo nie ma pozwolenia).


Ich kann dich nicht besuchen.
Nie mog臋 ci臋 odwiedzi膰 (nie mam mo偶liwo艣ci, bo na przyk艂ad nie mam czasu).

Ich darf dich nicht besuchen.
Nie wolno mi / Nie mam pozwolenia, 偶eby ci臋 odwiedzi膰 (na przyk艂ad rodzice mi nie pozwalaj膮).


Czasami znaczenia k枚nnen i d眉rfen mog膮 by膰 bardzo zbli偶one:

Kann ich etwas fragen?
Czy mog臋 o co艣 zapyta膰?

Darf ich etwas fragen?
Czy wolno mi o co艣 zapyta膰?

U偶ycie czasownika d眉rfen pozwala nam zada膰 pytanie jeszcze bardziej uprzejme ni偶 przy u偶yciu k枚nnen.


Chcesz pozna膰 i prze膰wiczy膰 zastosowanie niemieckich czasownik贸w modalnych?

Rozpocznij nauk臋 niemieckiego w aplikacji do nauki j臋zyk贸w Prestonly. Testuj za darmo przez 7 dni.

Fragen und Antworten

  • Jaka jest r贸偶nica mi臋dzy k枚nnen i d眉rfen?
    Czasownika k枚nnen u偶ywamy, aby powiedzie膰, 偶e mo偶emy co艣 zrobi膰 w znaczeniu 鈥 umiemy, potrafimy lub np. mamy tak膮 mo偶liwo艣膰. Czasownik d眉rfen oznacza natomiast, 偶e mo偶emy co艣 zrobi膰, bo mamy pozwolenie, wolno nam to zrobi膰.

  • Jak wygl膮daj膮 formy 1. i 3. os. l. poj. czasownik贸w k枚nnen i d眉rfen?
    S膮 to odpowiednio: kann i darf. Cho膰 czasowniki modalne odmieniaj膮 si臋 nieregularnie, to formy 1. i 3. os. l. poj. s膮 zawsze takie same.

脺bungszeit

Czas na 膰wiczenia. Przet艂umacz poni偶sze zdania z j臋zyka polskiego na niemiecki. Zadecyduj, czy w zdaniu nale偶y u偶y膰 d眉rfen czy k枚nnen, i uzupe艂nij je prawid艂ow膮 form膮 odpowiedniego czasownika.

  1. Nie mo偶esz czy ci nie wolno?
    Kannst du oder darfst du nicht?

  2. Nie znam niemieckiego, ale chcia艂(a)bym si臋 nauczy膰.
    Ich kann kein Deutsch, aber ich m枚chte es lernen.

  3. Wolno ci pi膰 kaw臋?
    Darfst du Kaffee trinken?

  4. Nie umiem p艂ywa膰.
    Ich kann nicht schwimmen.

  5. Oni nie mog膮 tutaj parkowa膰.
    Ihr d眉rft hier nicht parken!

  6. On umie gra膰 na gitarze.
    Er kann Gitarre spielen.

  7. Jutro nie mog臋.
    Morgen kann ich nicht.

  8. Dzieciom nie wolno pi膰 alkoholu.
    Kinder d眉rfen keinen Alkohol trinken.

Wi臋cej z j臋zyka niemieckiego

Karolina

Niemieckie rodzajniki okre艣lone i nieokre艣lone

Rodzajniki informuj膮 nas mi臋dzy innymi o rodzaju rzeczownika. W j臋zyku niemieckim wyst臋puj膮 trzy rodzaje rzeczownik贸w: m臋ski (m), 偶e艅ski (f), nijaki (n). Wi臋kszo艣膰 s艂ownik贸w do okre艣lania rodzaju rzeczownika stosuje oznaczenia maskulin (m), feminin (f), neutrum (n). Wyr贸偶niamy dwa typy rodzajnik贸w: okre艣lone i nieokre艣lone.

Karolina

W-Fragen 鈥 pytania o informacje

Zaimek pytaj膮cy rozpoczyna tzw. pytania o informacj臋, po niemiecku nazywane r贸wnie偶 W-Fragen, poniewa偶 wszystkie zaimki pytajne rozpoczynaj膮 si臋 na liter臋 w.

Karolina

Odmiana zaimk贸w osobowych w j臋zyku niemieckim

Zaimki osobowe (Personalpronomen) w zdaniu zast臋puj膮 u偶yty wcze艣niej rzeczownik i pomagaj膮 nam unika膰 powt贸rze艅. Niemieckie zaimki osobowe przybieraj膮 r贸偶ne formy 鈥 a to dlatego, 偶e nie tylko wskazuj膮 osob臋 i liczb臋, ale odmieniaj膮 si臋 tak偶e przez przypadki.