Tworzenie liczby mnogiej w niemieckim

W j臋zyku niemieckim w liczbie mnogiej u偶ywamy tylko jednego rodzajnika okre艣lonego: die. Rodzajnik nieokre艣lony w liczbie mnogiej nie istnieje. Na przyk艂ad gdy mowa og贸lnie o dzieciach, powiemy Kinder, a gdy o tych konkretnych 鈥 die Kinder.


Nominativ (Mianownik)

Plural (Liczba mnoga)

rodzajnik okre艣lony

die

zaimek wskazuj膮cy

diese

rodzajnik nieokre艣lony


Liczba mnoga 鈥 ko艅c贸wki

W j臋zyku niemieckim nie mo偶emy utworzy膰 liczby mnogiej przez dodanie jednej konkretnej ko艅c贸wki, dlatego na pocz膮tku nauki najlepiej uczy膰 si臋 jej na pami臋膰. Liczba mnoga mo偶e by膰 tworzona w nast臋puj膮cy spos贸b:


Metoda tworzenia liczby mnogiej

Liczba pojedyncza

Liczba mnoga

Brak zmian (-)

der Adler
orze艂

die Adler
or艂y

Dodanie przeg艂osu do samog艂oski

der Bruder
brat

die Br眉der
bracia

Dodanie -e

der Tisch
st贸艂

die Tische
sto艂y

Dodanie przeg艂osu do samog艂oski oraz -e

die Hand
d艂o艅

die H盲nde
d艂onie

Dodanie -er

das Lied
piosenka

die Lieder
piosenki

Dodanie przeg艂osu do samog艂oski oraz -er

das Haus
dom

die H盲user
domy

Dodanie -n

die Idee
pomys艂

die Ideen
pomys艂y

Dodanie -en

die Leistung
osi膮gni臋cie, wynik

die Leistungen

osi膮gni臋cia, wyniki

Dodanie -nen

die 脛rztin
lekarka

die 脛rztinnen
lekarki

Dodanie -s

das Kino
kino

die Kinos
kina

Dodanie -se

das Erlebnis
prze偶ycie

die Erlebnisse
prze偶ycia


Przeg艂os (niem. der Umlaut) w j臋zyku niemieckim oznaczamy w pi艣mie za pomoc膮 dw贸ch kropek nad samog艂osk膮: , , .


Warto zapami臋ta膰 liczb臋 pojedyncz膮 i mnog膮 nast臋puj膮cych rzeczownik贸w:


Liczba pojedyncza

Liczba mnoga

dzie艅

der Tag

die Tage

tydzie艅

die Woche

die Wochen

miesi膮c

der Monat

die Monate

rok

das Jahr

die Jahre


Chcesz skutecznie nauczy膰 si臋 tworzy膰 liczb臋 mnog膮 w j臋zyku niemieckim?

Rozpocznij nauk臋 niemieckiego w aplikacji do nauki j臋zyk贸w Prestonly. Wypr贸buj bezp艂atnie przez 7 dni i zyskaj:

  • Dost臋p do nauki wybranego j臋zyka i 4 tryby nauki: fiszki, s艂uchanie, pisanie, wymowa.
  • Ponad 1200 lekcji z zakresu codziennej komunikacji, s艂ownictwa, gramatyki i j臋zyka biznesowego.
  • Inteligentny Algorytm Powt贸rek, kt贸ry analizuje Twoje post臋py w nauce.
  • Ponad 250 godzin nagra艅 prawdziwych native speaker贸w.

Osobliwo艣ci liczby mnogiej w j臋zyku niemieckim

A teraz poka偶emy Ci wyj膮tki 鈥 rzeczowniki, kt贸re maj膮 tylko liczb臋 pojedyncz膮 lub mnog膮, i takie, kt贸rych znaczenie zmienia si臋 w zale偶no艣ci od liczby.


Tylko liczba pojedyncza

Niekt贸re rzeczowniki wyst臋puj膮 tylko w liczbie pojedynczej. Do tej grupy nale偶膮:

  • rzeczowniki odnosz膮ce si臋 do materia艂贸w, pogody, produkt贸w spo偶ywczych itp.

    • der K盲se (ser)

    • die Milch (mleko)

    • der Regen (deszcz)

    • das Holz (drewno)

  • zbiorowe okre艣lenia jakiej艣 grupy

    • das Gep盲ck (baga偶)

    • das Personal (personel)

    • der Schmuck (bi偶uteria)

  • rzeczowniki wyra偶aj膮ce poj臋cia abstrakcyjne

    • das Alter (wiek)

    • der Neid (zazdro艣膰)

    • die Ruhe (spok贸j)

  • rzeczowniki odczasownikowe opisuj膮ce jak膮艣 czynno艣膰

    • das Essen (jedzenie)

    • das Schwimmen (p艂ywanie).


Liczb臋 mnog膮 rzeczownik贸w wyst臋puj膮cych tylko w liczbie pojedynczej mo偶emy wyrazi膰 na r贸偶ne sposoby, za pomoc膮 dodatkowych okre艣le艅, np.:

  • der Sport (sport) 鈫 die Sportarten (rodzaje/dyscypliny sportu)

  • der K盲se (ser) 鈫 die K盲sesorten (rodzaje sera) / 500 Gramm K盲se (500 gram贸w sera)

  • der Regen (deszcz) 鈫 Regenf盲lle (opady deszczu).


Przyjrzyjmy si臋 tym wyra偶eniom w zdaniach:

  • Schwimmen ist meine Lieblingssportart. Und welche Sportarten macht ihr?
    P艂ywanie to moja ulubiona dyscyplina sportowa. A jakie sporty wy uprawiacie?

  • Ich habe drei verschiedene K盲sesorten eingekauft.
    Kupi艂em trzy r贸偶ne rodzaje sera.

  • Wir brauchen einen Liter Milch, drei Eier und 200 Gramm Salami.
    Potrzebujemy litr mleka, trzy jajka i 200 gram贸w salami.

  • Wegen der heftigen Regenf盲lle wurde das Spiel abgesagt.
    Z powodu silnych opad贸w deszczu mecz zosta艂 odwo艂any.


W przypadku rzeczownik贸w wyra偶aj膮cych ilo艣膰, miar臋 czy nomina艂 liczba pojedyncza pokrywa si臋 z liczb膮 mnog膮. Oto wybrane przyk艂ady:

  • ein/der Eurozwanzig Euro

  • ein/das Kilo/Kilogrammzwei Kilo/Kilogramm

  • ein/das St眉ckzwei St眉ck.

Warto jednak wiedzie膰, 偶e das St眉ck ma te偶 liczb臋 mnog膮, np. in kleine St眉cke schneiden/zerfallen 鈥 kroi膰 / rozpada膰 si臋 na ma艂e kawa艂ki.


Tylko liczba mnoga

Niekt贸re rzeczowniki wyst臋puj膮 tylko w liczbie mnogiej. Nale偶膮 do nich:

  • rzeczowniki odnosz膮ce si臋 do grup, np.:

    • die Leute (ludzie)

      • Uwaga! Die Leute nie ma swojego odpowiednika w liczbie pojedynczej. Natomiast powiemy: der Mensch 鈥 cz艂owiek i die Menschen 鈥 ludzie. Dlatego m贸wi膮c o cz艂owieku, u偶yjemy tylko der Mensch, a odnosz膮c si臋 do ludzi, powiemy die Leute lub die Menschen.

    • die Eltern (rodzice), 偶eby odnie艣膰 si臋 do jednego rodzica u偶yjemy wyra偶enia: der/das Elternteil; jak widzisz rodzic mo偶e by膰 zar贸wno rodzaju m臋skiego, jak i nijakiego;

    • die Geschwister (rodze艅stwo)

    • die M枚bel (meble) 鈥 偶eby wskaza膰 pojedynczy mebel, u偶yjemy wyrazu z艂o偶onego ein M枚belst眉ck.

  • inne okre艣lenia zbiorcze, jak np.:

    • die Ferien (ferie)

    • die Kosten (koszty)

    • die Finanzen (finanse)

    • die Spielwaren (zabawki, np. o dziale sklepowym)

  • produkty, takie jak np.:

    • die Makkaroni (makaron rurki)

    • die Spaghetti (makaron spaghetti)

  • niekt贸re choroby, np.:

    • die Windpocken (ospa)

    • die R枚teln (r贸偶yczka)

    • die Masern (odra)

    • ale der/die Mumps (艣winka) 鈥 liczba pojedyncza.


Istniej膮 rzeczowniki, kt贸re mog膮 przybiera膰 dwie r贸wnie poprawne formy liczby mnogiej o tym samym znaczeniu. Czasami jedna z nich jest bardziej powszechna ni偶 ta druga. Dotyczy to s艂贸w, takich jak:

  • die Pizza (pizza) 鈫 die Pizzen / die Pizzas聽

  • das Risiko (ryzyko) 鈫 die Risiken / die Risikos

  • der Balkon (balkon) 鈫 die Balkone / die Balkons

  • der Ballon (balon) 鈫 die Ballons / die Ballone

  • der Kaktus (kaktus) 鈫 die Kakteen / die Kaktusse.


Podsumowanie

Tworzenie liczby mnogiej od pojedynczej mo偶e przysporzy膰 ucz膮cym si臋 j臋zyka niemieckiego (szczeg贸lnie pocz膮tkuj膮cym) nieco trudno艣ci, gdy偶 liczba mnoga przyjmuje wiele form. Zwykle tworzymy j膮 poprzez dodanie odpowiedniej ko艅c贸wki, dlatego na pocz膮tku nauki najlepiej uczy膰 si臋 jej na pami臋膰. Zapami臋taj, 偶e w liczbie mnogiej niezale偶nie od rodzaju u偶ywa si臋 tego samego rodzajnika okre艣lonego: die. Dodatkowo podczas tworzenia formy liczby mnogiej mo偶e pojawi膰 si臋 przeg艂os (Umlaut), np. das Glas die Gl盲ser.


Fragen und Antworten

  • Jak tworzymy liczb臋 mnog膮 w j臋zyku niemieckim?
    Liczb臋 mnog膮 rzeczownika w j臋zyku niemieckim tworzymy zwykle przez dodanie odpowiedniej ko艅c贸wki.聽

  • Jaki rodzajnik w liczbie mnogiej?
    Po niemiecku w liczbie mnogiej niezale偶nie od rodzaju u偶ywa si臋 tego samego rodzajnika okre艣lonego: die. Natomiast rodzajnik nieokre艣lony w liczbie mnogiej nie wyst臋puje.

  • Czy wszystkie rzeczowniki po niemiecku maj膮 liczb臋 mnog膮?
    Niekt贸re rzeczowniki wyst臋puj膮 tylko w liczbie pojedynczej. Do tej grupy nale偶膮 np. nazwy materia艂贸w i produkt贸w spo偶ywczych, zbiorowe okre艣lenia jakiej艣 grupy, poj臋cia abstrakcyjne i rzeczowniki odczasownikowe. Na przyk艂ad der K盲se (ser), das Holz (drewno), das Personal (personel), die Ruhe (spok贸j), das Essen (jedzenie).


脺bungszeit

Po膰wicz tworzenie liczby mnogiej po niemiecku i przet艂umacz poni偶sze zdania z j臋zyka polskiego, stosuj膮c zasady opisane w artykule.

  1. Klasa liczy 5 nauczycieli.
    Die Klasse hat 5 Lehrerinnen.

  2. On 艣piewa pi臋kne piosenki.
    Er singt sch枚ne Lieder.

  3. P艂ywanie to moja ulubiona dyscyplina sportowa. A jakie sporty wy uprawiacie?
    Schwimmen ist meine Lieblingssportart. Und welche Sportarten macht ihr?

  4. Lubi臋 je艣膰 jab艂ka.
    Ich esse gerne 脛pfel.

  5. W poniedzia艂ki i 艣rody mam zaj臋cia z niemieckiego.
    Montags und mittwochs habe ich Deutschunterricht.

  6. Masz dw贸ch braci?
    Hast du zwei Br眉der?

  7. Lubi臋 du偶e miasta.
    Ich mag gro脽e St盲dte.

  8. Ile kraj贸w jest w Europie?
    Wie viele L盲nder sind in Europa?

  9. Ile masz si贸str?
    Wie viele Schwestern hast du?

  10. Kaktusy i sukulenty potrzebuj膮 niewiele wody.
    Kakteen und Sukkulenten brauchen sehr wenig Wasser.

  11. Ksi膮偶ka ma 250 stron.
    Das Buch hat 250 Seiten.

  12. Mam dwa komputery.
    Ich habe zwei Computer.

  13. Dom ma wiele okien.
    Das Haus hat viele Fenster.

Wi臋cej z j臋zyka niemieckiego

Karolina

Niemieckie rodzajniki okre艣lone i nieokre艣lone

Rodzajniki informuj膮 nas mi臋dzy innymi o rodzaju rzeczownika. W j臋zyku niemieckim wyst臋puj膮 trzy rodzaje rzeczownik贸w: m臋ski (m), 偶e艅ski (f), nijaki (n). Wi臋kszo艣膰 s艂ownik贸w do okre艣lania rodzaju rzeczownika stosuje oznaczenia maskulin (m), feminin (f), neutrum (n). Wyr贸偶niamy dwa typy rodzajnik贸w: okre艣lone i nieokre艣lone.

Karolina

W-Fragen 鈥 pytania o informacje

Zaimek pytaj膮cy rozpoczyna tzw. pytania o informacj臋, po niemiecku nazywane r贸wnie偶 W-Fragen, poniewa偶 wszystkie zaimki pytajne rozpoczynaj膮 si臋 na liter臋 w.

Karolina

Odmiana zaimk贸w osobowych w j臋zyku niemieckim

Zaimki osobowe (Personalpronomen) w zdaniu zast臋puj膮 u偶yty wcze艣niej rzeczownik i pomagaj膮 nam unika膰 powt贸rze艅. Niemieckie zaimki osobowe przybieraj膮 r贸偶ne formy 鈥 a to dlatego, 偶e nie tylko wskazuj膮 osob臋 i liczb臋, ale odmieniaj膮 si臋 tak偶e przez przypadki.